حسن فراهانى
538
روزشمار تاريخ معاصر ايران ( فارسى )
چهارشنبه 18 بهمن 1300 / 7 فوريه 1921 / 9 جمادى الثانى 1340 * صدور اعلان از سوى لاهوتى براى قزاقها و ژاندارمها « لاهوتى » خطاب به قزاقها و ژاندارمها اعلانى را منتشر كرد . متن اعلان « لاهوتى » بدين شرح است : « آقايان قزاق ! به كجا حمله مىكنيد ؟ آيا به خانمان سيصد هزار نفوس مىخواهيد فاتح بشويد ؟ آقايان قزاق ! خجالت نمىكشيد ؟ به ملتى كه چهار صد خانوار عائله شما را مثل خواهر و مادر در آغوش محبت مىپروراند هجوم مىكنيد . آقايان قزاق ! مردهاى ناموسپرور و جوانهاى باغيرت تبريز با يارى يزدان و به كمك امام عصر عجل اللّه فرجه نخواهند گذاشت شما در رختخواب زنهاى آنها فاتحانه بخوابيد . . . نه ان شاء اللّه نخواهند گذاشت . اما تو اى ژاندارم ! اى ژاندارم باشرف ! تو كه با دادن جان شرافت و ملتپرستى خود را ثابت مىكنى تو بايد براى حفظ ناموس تبريزيان بميرى ! تو نبايد زنده بمانى و قزاق به خانه تبريزيان داخل شود . تو اى ژاندارم ! آيا مىدانى كه حفظ ناموس تبريزيان از طرف خدا به تو واگذار شده است تو مىدانى كه يك جو تلفات جان و مال و ناموس تبريزيان شرافتت را پايمال و مرديت را لكهدار خواهد كرد . ژاندارم ! زنهاى بىگناه و دخترهاى معصوم تبريز كه شبها از اثر هجوم قزاق مانند جوجهء مرغ مىلرزند ناموس تو هستند . ژاندارم ! بمير براى تبريز . زيرا كه تبريز گهوارهء شرف و سرچشمهء آزادى است . و تو اى تبريز ! تو هم ژاندارم را حمايت كن ! زيرا كه ژاندارم فدايى ناموس تو است . رئيس ژاندارمرى - لاهوتى . » 1 * حفظ امنيت اتباع خارجى مقيم تبريز در پى ابراز نگرانى مقامات ديپلماتيك خارجى از امنيت اتباع خارجى مقيم تبريز ، مشير الدوله از وزارت جنگ خواست : به حبيب اللّه خان شيبانى دستور داده شود 2 در حفظ محله ارمنستان در تبريز كه كنسول انگليس و برخى ديگر از اتباع خارجى در آنجا سكونت داشتند ، حتى المقدور مراقبت نمايد . 3 * مذاكره شيبانى با صاحبمنصبان ژاندارم با استقرار نيروهاى حبيب اللّه خان شيبانى در باغ شمال - مقر قزاقهاى تبريز - اوضاع كمى تغيير كرد . شيبانى در عين تدارك عمليات سركوب نيروهاى شورشى سعى كرد از نفوذ خود در ميان ژاندارمها استفاده كرده و اطرافيان لاهوتى را از ادامه تمرد منصرف نموده و براى اطاعت حاضر نمايد . ازاينرو ، با صاحبمنصبان آنها وارد مذاكره شد . 4 * پيشنهاد « رياستجمهورى » به مخبر السلطنه لاهوتى ، اجلال الملك و سرتيپزاده نزد مخبر السلطنه كه در ژاندارمرى تحت نظر بود رفته ، از وى خواستند « رياست جمهورى » را بپذيرد و به وى وعده دادند در اين صورت او را روى سر به « عالىقاپو » خواهند برد و پنجاه هزار نفر را نيز براى مدافعه حاضر خواهند نمود . ولى مخبر السلطنه در پاسخ آنها گفت « در ايران با وضع حاضر به جمهورى معتقد نيستم ، كسى را پيدا كنيد كه معتقد باشد » . 5 * تلاش اجلال الملك براى برقرارى صلح ميان قزاقها و ژاندارمهاى شورشى اجلال الملك كفيل ايالت تبريز به عنوان آخرين تلاش براى خاتمهء مسالمتآميز ماجرا به قزاقخانه رفت تا موجبات صلح و آشتى ميان طرفين را فراهم آورد ، ولى قزاقها نه فقط حاضر به مصالحه نبودند ، بلكه قصد داشتند اجلال الملك را در برابر تحويل مخبر السلطنه گروگان بگيرند . ولى با وساطت شيبانى اجازه دادند به شهر بازگردد . 6